Firma TAST i marka EkoTaste mają na krajowym rynku ekoproduktów bardzo silną pozycję, która stanowi efekt wytężonej i wieloletniej pracy. Ostatnie lata również upłynęły w firmie pod znakiem ważnych zmian i nowych inwestycji, m.in. w promowanie marki Pierników Szczecińskich. Jaka była droga rodzinnego przedsiębiorstwa do sukcesu? Na jakich działaniach TAST skoncentruje się w przyszłości? M.in. o tym opowiada Jan Tabiński, właściciel TAST i marki EkoTaste.

Rozmawia: Marcin Fajerski

Na rynku produktów ekologicznych firma TAST działa już od ponad 15 lat. Jak w tym czasie zmienił się rynek żywności certyfikowanej w Polsce?

Od czasu kiedy rozpoczynaliśmy naszą przygodę z produkcją ekologiczną, rynek zmienił się w bardzo dużym stopniu. Na początku na naszym rynku towarów EKO był stosunkowo mało, szczególnie tych polskich. Trudno było znaleźć dostawców organicznych warzyw i owoców. Niektóre surowce były niedostępne. Konsumenci w tamtych latach w większości nie wiedzieli, czym jest ekologiczna żywność i na czym polega certyfikacja produktów. Duża ich część podchodziła do towarów w jakości BIO z nieufnością, nie mając świadomości tego, że rolnictwo ekologiczne nie jest hasłem marketingowym, a stoi za nim złożona i systematyczna kontrola surowca. Piętnaście lat temu było mało podmiotów zajmujących się produkcją ekologiczną w Polsce. Obecnie rynek ten komercjalizuje się i znajdujemy się na zupełnie innym etapie jego rozwoju. Mamy za sobą wiele kampanii edukacyjnych, a więc klienci, których spotykamy, wiedzą już znacznie więcej niż kiedyś. W branży powstają duże firmy, produkty są dużo bardziej różnorodne i dostępne: jest z czego wybierać.

Firma TAST oferuje m.in. ekologiczne pieczywo.

 

Dzięki ekologicznym delikatesom firma ma stały i bardzo dobry kontakt z konsumentami. Jak na przestrzeni ostatnich dekad ewoluowały ich potrzeby? Jaka jest ich świadomość dotycząca produktów certyfikowanych i zasad zdrowego odżywiania?

Rynek ewoluował wraz z potrzebami klientów. W początkowej fazie jego rozwoju poszukiwali oni głównie prostych podstawowych produktów takich jak np. marchewka czy jaja ekologiczne. Aktualnie konsumenci poszukują takich towarów jak ekokosmetyki, suplementy diety i słodycze. Rozwój branży doskonale odzwierciedla rosnące zapotrzebowanie na specjalistyczne produkty dla dzieci: kiedyś ten asortyment nie stanowił żadnej odrębnej grupy.

Konsekwencją tego rozwoju jest również zmiana oczekiwań dotyczących podania produktów. Dawniej wystarczały proste opakowania – obecnie ta sfera ekobranży skomercjalizowała się i wymagania są podobne jak w przypadku produktów konwencjonalnych, a nawet można powiedzieć, że wyższe. Przy coraz większej konkurencji towary wymagają wsparcia marketingowego.

Klienci oczekują także bogatszej oferty, podczas gdy wcześniej w obrębie danej kategorii wystarczał jeden produkt. Ludzie chętnie poszukują też produktów oryginalnych, innowacyjnych, wyróżniających się na rynku. Rozwój handlu stymuluje producentów i sprzedawców do podnoszenia jakości obsługi i zapewniania dodatkowych korzyści. Istotnym kanałem dystrybucji stają się sklepy internetowe – kiedyś zupełnie nieobecne lub o znikomym znaczeniu. Obecnie stawia się na sprzedaż online z dowozem towaru do klienta.

Świadomość dotycząca produktów certyfikowanych jest coraz większa. Ekologia stała się modnym tematem, nagłaśnianym przez media. Wciąż wiedza ta nie została upowszechniona: większość ludzi jednak odżywia się konwencjonalnie, ale została już z znacznym stopniu zaakceptowana. Klienci mają dużą świadomość, lecz wciąż dostrzegamy potrzebę udzielania informacji na temat zastosowania produktów i przeciwwskazań zdrowotnych. Nasi odbiorcy bardzo lubią rozmawiać i żywo interesują się ekologią. Dlatego fachowa obsługa odgrywa aktualnie bardzo ważną rolę w sprzedaży.

Ekologiczne chleby EkoTaste.

 

Ostatnie lata przyniosły bardzo dynamiczny rozwój ekobranży w naszym kraju. Każdy sukces wiąże się jednak też z większą odpowiedzialnością. Jakim wyzwaniom musi stawić czoła nasz rodzimy rynek?

Według moich obserwacji wyzwaniem jest zapewnienie szerszego asortymentu polskiego pochodzenia. Liczba producentów ekologicznych w naszym kraju jest wciąż mała, większość tego, co widzimy na półkach, to towary importowane. Mimo wzrostu popytu, wciąż za mało oferujemy towarów rodzimych. Powodem z pewnością są wysokie wymaganiami, jakie muszą spełnić producenci w branży ekologicznej, związane m.in. z certyfikacją oraz specjalnymi wytycznymi sanitarnymi. Dlatego stworzenie zakładu produkcyjnego to ogromne koszty.

Wyzwaniem jest ponadto konkurencja rynków zagranicznych i ich produktów. Producenci zagraniczni zapełniają półki sklepów specjalistycznych, a my potrzebujemy konkurencyjnych wysokojakościowych produktów z Polski.

Warunkiem rozwoju branży ekożywności pozostaje także dobra kondycja rolnictwa ekologicznego. Areał ekologiczny pozornie jest duży, ale znaczna część tej powierzchni nie służy uprawom. Brakuje przykładowo owoców, warzyw i wielu polskich surowców. Gdyby polski rynek przetwórczy nie mógł korzystać z dostaw zagranicznych surowców, byłby to znaczny kłopot.

W TAST przywiązuje się dużą wagę do receptur.

 

Równolegle z ekologiczną żywnością firma TAST promuje modę na zdrowy styl życia, a więc również na świadome odżywianie. Obecnie te pojęcia i wartości próbuje się rozdzielać – czy słusznie? Jakie wspólne mianowniki ma wegetarianizm i ekologiczna żywność?

Moim zdaniem rozdzielanie tych pojęć nie jest słuszne. Ta tendencja może wynikać z faktu, że pośród produktów sprzedawanych w sklepach ze zdrową żywnością pojawiają się także towary, których dietetycy nie zaliczyliby do zdrowych. Nie może być mowy o zdrowym stylu życia bez żywności ekologicznej. Produkty konwencjonalne w naszych czasach są małowartościowe i zagadką pozostaje, co odłoży się w organizmie, który będzie regularnie spożywał tego typu żywność. W moim odczuciu, jeśli ktoś chce być zdrowy, powinien jeść ekologicznie. Odżywianie stanowi podstawę zdrowego stylu życia. Oczywiście ruch, higiena też są ważne, ale bez bazy, czyli wartościowego pożywienia trudno budować zdrowe życie.

Nasza firma promuje odżywianie wegetariańskie zarówno ze względu na zdrowie jednostki, jak i zdrowie planety. Dla mnie wegetarianizm jest również podstawą rozwoju duchowego człowieka. Wegetarianizm i żywność ekologiczną łączy dbałość o środowisko. Wegetarianie nie chcą zabijać, dbają o to, by inne istoty czuły się dobrze. Dbałość o środowisko jest podstawą ruchu ekologicznego. Oba ruchy są więc spójne u podstaw. Na samym początku naszej działalności w branży ekologicznej działało bardzo wielu wegetarian. Na targach było niewiele mięsa i dominowały produkty wegetariańskie. Teraz również wegetarianie są w naszej branży bardzo aktywni.

Ostatnie 2 lata przyniosły wiele zmian w TAST. Jakie cele w tym czasie zrealizowała firma? Jak można podsumować miniony rok?

Przede wszystkim chciałbym podkreślić zmiany asortymentowe, które są następstwem rozwoju potrzeb klientów, w szczególności zaś wynikają z rosnącej liczby alergików. Stają się oni w naturalny sposób naszymi odbiorcami, ponieważ poszukują pomocy w sklepach ze zdrową żywnością. W odpowiedzi na to zapotrzebowanie w ostatnim czasie wprowadziliśmy linię pieczywa bez mąki pszennej, serię ciast oraz ciasteczek bez pszenicy i innych alergenów. Pojawiły się również w naszej ofercie przekąski, np. pierogi pieczone – tzw. empady – bez pszenicy.

Nieustannie od wielu lat zwiększamy udział produkcji ekologicznej w naszej ofercie. W ostatnim czasie wprowadziliśmy Pierniki Szczecińskie, produkt wpisany na ministerialną listę produktów tradycyjnych i produkujemy je w wersji ekologicznej. Próbujemy swoich sił na polu ekologicznych produktów tradycyjnych.

Firma TAST oferuje również Pierniki Szczecińskie oraz ekologiczne wypieki. Czy produkty te dostępne są również w szerokiej dystrybucji? Jakie jest nimi zainteresowanie?

Pierniki cieszą się bardzo dużym zainteresowaniem i są dystrybuowane w całej Polsce. Oferuje je m.in. Bio Planet. Największe zapotrzebowanie na ten produkt notujemy oczywiście w okresie przedświątecznym, który właśnie za nami. Produkcja pierników daje bardzo dużo ciekawych możliwości i mamy zamiar je eksplorować. Z piernika rzeczywiście można stworzyć bardzo dużo, a jeszcze ciekawiej, gdy piernik ten ma swoją historię i niesie ze sobą lokalne wartości i pewną tożsamość. Cieszymy się, że możemy w jakiś sposób uczestniczyć w naszym kulinarnym dziedzictwie i że dziedzictwo to może mieć ekologiczne, naturalne oblicze i smak.

Jan Tabiński, właściciel firmy TAST i marki EkoTaste.

 

TAST nieustannie się rozwija. Jakie są najbliższe plany firmy związane z rozwojem? Jaka będzie strategia firmy na najbliższy rok?

W naszej firmie pojawia się wiele pomysłów związanych z rozwojem. Wiele z nich podsuwa samo życie i podpowiadają klienci. To też efekt naszego żywego zainteresowania tematem. Z pewnością w najbliższym czasie będziemy rozszerzać asortyment wypieków ekologicznych, w tym produktów dla osób świadomie unikających niektórych typów pożywienia, np. pszenicy, mięsa, laktozy, rafinowanego cukru, jaj.

Planujemy również rozwój internetowych kanałów dystrybucji z bezpośrednimi dostawami do klientów indywidualnych. Ważne jest dla nas także zacieśnianie współpracy z lokalnymi producentami surowców ekologicznych. Chcemy stawiać na lokalność i regionalność.

Obecnie nasze możliwości produkcyjne są w znacznej mierze wykorzystane. W związku z tym poszukujemy do współpracy osób zainteresowanych ekologiczną produkcją i chcących inwestować w działalność podobną do naszej.